Iolo Goch

Awst 1370

Mae Tesni yn awyddus i fynd yn ôl i Dinas Bran i’w rhybuddio ac i weld a allwn ni atal tynged y castell drwy eu rhybuddio am gynlluniau’r Saeson i ymosod ar y castell. Tra’n bod ni’n ceisio mynd yn ôl rydyn ni’n ffraeo gan fy mod i yn benderfynol o fynd yn ôl i 1400 i weld fy arwr, Owain Glyndwr. Rydyn ni’n ymladd uwchben y deial amser ac yn mynd yn ôl i 1370… lle rydyn ni’n gweld cyfarfod rhwng y bardd Iolo Goch a masnachwr.

Rydyn ni’n ei glywed yn canu cân drist ar ei delyn er coffadwriaeth am ei geffyl, wnaeth daro yn erbyn derwen, ac mae’r masnachwr yn cynnig prynu ceffyl newydd iddo os yw’r bardd enwog yn cytuno i ysgrifennu cerdd ar gyfer priodas merch y masnachwr, sy’n cael ei chynnal yn fuan.

Iolo Goch

Rydyn ni’n dysgu am hyn i gyd yn ddiweddarach, ar ôl holi’r masnachwr am y dyn rhyfedd yr olwg y bu’n siarad efo fo. Roedd y masnachwr yn hen foi iawn ac roedd yn fwy na bodlon dweud wrthym ni am ei gyfarfyddiad â’r bardd enwog!